{"id":2052,"date":"2026-03-12T20:44:06","date_gmt":"2026-03-12T16:44:06","guid":{"rendered":"https:\/\/idealxeber.az\/?p=2052"},"modified":"2026-03-12T20:44:06","modified_gmt":"2026-03-12T16:44:06","slug":"az%c9%99rbaycanda-suni-intellektl%c9%99-bagli-yeni-c%c9%99zalar-hansi-riskl%c9%99r-yarada-bil%c9%99r","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/idealxeber.az\/?p=2052","title":{"rendered":"Az\u0259rbaycanda s\u00fcni intellektl\u0259 ba\u011fl\u0131 yeni c\u0259zalar hans\u0131 riskl\u0259r yarada bil\u0259r?"},"content":{"rendered":"<h1 class=\"full-post-title\"><\/h1>\n<div class=\"full-post-b\">\n<div class=\"full-post-desc\"><\/div>\n<div class=\"full-post-article\">\n<p>\u00d6lk\u0259d\u0259 s\u00fcni intellektl\u0259 ba\u011fl\u0131 qanunvericiliy\u0259 yeni d\u0259yi\u015fiklikl\u0259r t\u0259klif olunur. T\u0259klifl\u0259r\u0259 g\u00f6r\u0259, s\u00fcni intellekt vasit\u0259sil\u0259 haz\u0131rlanm\u0131\u015f foto, video v\u0259 audiomateriallar yay\u0131lan zaman onlar\u0131n s\u00fcni intellektl\u0259 haz\u0131rland\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131q \u015f\u0259kild\u0259 i\u015far\u0259l\u0259nm\u0259lidir. Bu t\u0259l\u0259bi pozanlar c\u0259rim\u0259l\u0259n\u0259c\u0259k.<\/p>\n<p><strong>B<\/strong>unu Az\u0259rbaycan \u0130nternet Forumunun prezidenti Osman G\u00fcnd\u00fcz qeyd edib.<br \/>\nO bildirib ki, daha ciddi m\u0259s\u0259l\u0259 is\u0259 dipfeykl\u0259rl\u0259 (deepfake) ba\u011fl\u0131d\u0131r:<\/p>\n<p>\u201c\u015e\u0259xsin raz\u0131l\u0131\u011f\u0131 olmadan onun s\u0259si v\u0259 ya g\u00f6r\u00fcnt\u00fcs\u00fc \u0259sas\u0131nda s\u00fcni intellektl\u0259 saxta material haz\u0131rlamaq v\u0259 yaymaq cinay\u0259t hesab edil\u0259c\u0259k. X\u00fcsusil\u0259 pornoqrafik v\u0259 ya seksual xarakterli deepfake materiallar\u0131n haz\u0131rlanmas\u0131 v\u0259 yay\u0131lmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn 3 ild\u0259n 7 il\u0259d\u0259k h\u0259bs c\u0259zas\u0131 n\u0259z\u0259rd\u0259 tutulur.<\/p>\n<p>\u018fslind\u0259 bu t\u0259\u015f\u0259bb\u00fcs t\u0259sad\u00fcfi deyil. Son ill\u0259rd\u0259 s\u00fcni intellekt texnologiyalar\u0131n\u0131n inki\u015faf\u0131 il\u0259 birlikd\u0259 dipfeyk manipulyasiyalar\u0131, reputasiya h\u00fccumlar\u0131 v\u0259 x\u00fcsusil\u0259 seksual \u015fantaj hallar\u0131 d\u00fcnyada ciddi problem\u0259 \u00e7evrilib. X\u00fcsus\u0259n d\u0259 porno il\u0259 ba\u011fl\u0131 s\u0259rt yana\u015fmalar t\u0259tbiq edilir. Bir \u00e7ox \u00f6lk\u0259l\u0259r art\u0131q bu riskl\u0259r\u0259 qar\u015f\u0131 h\u00fcquqi mexanizml\u0259r qurma\u011fa ba\u015flay\u0131blar.<\/p>\n<p>Bu bax\u0131mdan bel\u0259 add\u0131mlar \u015f\u0259xsi h\u0259yat\u0131n, ictimai n\u00fcfuzun v\u0259 informasiya t\u0259hl\u00fck\u0259sizliyinin qorunmas\u0131 \u00fc\u00e7\u00fcn z\u0259ruridir. Amma burada inc\u0259 bir m\u0259qam da var. S\u00fcni intellektl\u0259 haz\u0131rlanm\u0131\u015f materiallar\u0131n i\u015far\u0259l\u0259nm\u0259si media m\u00fchitind\u0259 \u015f\u0259ffafl\u0131q yaratsa da, bunun t\u0259tbiqi mexanizmi probleml\u0259r yarada bil\u0259r.<\/p>\n<p>\u018fg\u0259r bu proses d\u00fczg\u00fcn qurulmasa, x\u0259b\u0259r istehsal\u0131 v\u0259 informasiya m\u00fcbadil\u0259si \u00fc\u00e7\u00fcn \u0259lav\u0259 h\u00fcquqi riskl\u0259ri yarada bil\u0259r.<\/p>\n<p>S\u00fcni intellektl\u0259 haz\u0131rlanm\u0131\u015f \u015f\u0259kil nec\u0259 s\u00fcbut olunacaq, hans\u0131 s\u0259viyy\u0259d\u0259 istifad\u0259 olunanda i\u015far\u0259l\u0259nm\u0259 t\u0259l\u0259b olunacaq, \u0259lav\u0259 al\u0259tl\u0259rd\u0259n d\u0259 istifad\u0259 edils\u0259, nec\u0259 qiym\u0259tl\u0259ndiril\u0259c\u0259k?\u201d<\/p>\n<p>O.G\u00fcnd\u00fcz s\u00fcni intellektl\u0259 ba\u011fl\u0131 c\u0259rim\u0259l\u0259rin hans\u0131 formada t\u0259tbiqinin d\u0259 \u0259h\u0259miyy\u0259t da\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131n\u0131 qeyd edib:<\/p>\n<p>\u201cYeni d\u0259yi\u015fiklikl\u0259rin t\u0259tbiqind\u0259 t\u0259cr\u00fcb\u0259l\u0259rin olmad\u0131\u011f\u0131 bir halda m\u0259murlar t\u0259r\u0259find\u0259n \u0259lav\u0259 b\u00fcrokratik \u0259ng\u0259ll\u0259r yarana bil\u0259rmi? Y\u0259ni \u0259sas m\u0259s\u0259l\u0259 yaln\u0131z c\u0259zalar\u0131n s\u0259rtliyi deyil, qanunun nec\u0259 t\u0259tbiq olunaca\u011f\u0131d\u0131r. \u00c7\u00fcnki s\u00fcni intellekt texnologiyalar\u0131 s\u00fcr\u0259tl\u0259 yay\u0131l\u0131r v\u0259 yax\u0131n ill\u0259rd\u0259 media, kommunikasiya v\u0259 yarad\u0131c\u0131 s\u0259nayenin b\u00f6y\u00fck hiss\u0259si bu al\u0259tl\u0259rd\u0259n daha \u00e7ox istifad\u0259 ed\u0259c\u0259k.<\/p>\n<p>Kiml\u0259r bundan yararlanmayacaqsa, r\u0259qab\u0259t\u0259 tab g\u0259tir\u0259 bilm\u0259y\u0259c\u0259k. Bu s\u0259b\u0259bd\u0259n yeni h\u00fcquqi yana\u015fmalar haz\u0131rlanark\u0259n iki m\u0259qs\u0259d paralel qorunmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Y\u0259ni h\u0259m v\u0259t\u0259nda\u015flar\u0131n h\u00fcquqlar\u0131 v\u0259 reputasiyas\u0131 qorunmal\u0131dr, dig\u0259r t\u0259r\u0259fd\u0259n is\u0259 innovasiya, yarad\u0131c\u0131l\u0131q v\u0259 a\u00e7\u0131q informasiya istehsal\u0131na, x\u0259b\u0259r istehsal ed\u0259n qurumlara mane\u00e7ilik yarad\u0131lmamal\u0131d\u0131r\u201d.<\/p>\n<\/div>\n<\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u00d6lk\u0259d\u0259 s\u00fcni intellektl\u0259 ba\u011fl\u0131 qanunvericiliy\u0259 yeni d\u0259yi\u015fiklikl\u0259r t\u0259klif olunur. T\u0259klifl\u0259r\u0259 g\u00f6r\u0259, s\u00fcni intellekt vasit\u0259sil\u0259 haz\u0131rlanm\u0131\u015f foto, video v\u0259 audiomateriallar yay\u0131lan zaman onlar\u0131n s\u00fcni intellektl\u0259 haz\u0131rland\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131q \u015f\u0259kild\u0259 i\u015far\u0259l\u0259nm\u0259lidir. Bu t\u0259l\u0259bi pozanlar c\u0259rim\u0259l\u0259n\u0259c\u0259k. Bunu Az\u0259rbaycan \u0130nternet Forumunun prezidenti Osman G\u00fcnd\u00fcz qeyd edib. O bildirib ki, daha ciddi m\u0259s\u0259l\u0259 is\u0259 dipfeykl\u0259rl\u0259 (deepfake) ba\u011fl\u0131d\u0131r: \u201c\u015e\u0259xsin raz\u0131l\u0131\u011f\u0131 olmadan onun [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":2055,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[11],"tags":[],"class_list":["post-2052","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-olk"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/idealxeber.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2052","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/idealxeber.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/idealxeber.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/idealxeber.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/idealxeber.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=2052"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/idealxeber.az\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2052\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/idealxeber.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=2052"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/idealxeber.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=2052"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/idealxeber.az\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=2052"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}